De Bibliotheek van de 100 Talenten

In het rijtje TopBiebs van Nederland, bibliotheken die het concept openbare bibliotheek opnieuw aan het uitvinden zijn en die internationale uitstraling hebben hoort ook de Bibliotheek van de 100 Talenten thuis. Jeugdbibliotheken die de klant centraal weten te zetten. Hoewel er met het concept in meerdere bibliotheken wordt gespeeld zijn er twee echt in bedriif nl. in Roosendaal en Heerhugowaard. Die van Heerhugowaard hebben er een boekje over geschreven in dezelfde levendige kleurrijke stijl als de bibliotheek. ‘Je kan hier overal heen, bijna…’ is de cryptische titel, ontleend aan een uitroep in het gastenboek, opgeschreven door een kind die voor het eerst in de nieuwe bibliotheek kwam.

Het boekje, te bestellen bij Biblion, beschrijft de ontwikkeling van de nieuwe bibliotheek; hoe vanaf het allereerste begin de kinderen betrokken zijn geweest bij de nieuwbouw van de bibliotheek en hoe hun ideeën ook daadwerkelijk gerealiseerd zijn.

Door masterclasses voor kinderen te organiseren over de vele aspecten van de bibliotheek en de bevindingen zorgvuldig door tekst en beeld te documenteren, groeide het Plan van Eisen voor de jeugdafdeling mee. Zo kregen de architecten van Architectenbureau Hans van Heeswijk directe input van de kinderen, die vaak tot buitenstandaard oplossingen leidde. Welke bibliotheek heeft nou op verzoek van de kinderen een ‘kraaiennest’ bovenin vanwaar uit de kinderen uitzicht hebben over hun dorp? 

De multimediale collectie wordt gepresenteerd in verschillende eilanden;  ‘doen’, ‘natuur’, ‘huiskamer’, ‘ ik en de wereld’ en ‘dromen’. De rest van de materialen stromen in en uit het grote, toegankelijke depot, afhankelijk van de interesses van het jonge publiek en het alerte jeugdteam. Kloppend hart vormt het Atelier, waarin kinderen op allerlei manieren informatie en inspiratie verwerken en vorm kunnen geven. Zo wordt de bibliotheek een Explorium, dat uitnodigt om dingen te ontdekken, zich te verdiepen, bevindingen te laten zien en vooral ook te delen met andere kinderen

De Bibliotheek van de 100 Talenten is geen project dat specifiek aan nieuwbouw van een bibliotheek verbonden is, maar een nieuwe inter-actief en dynamische bibliotheekconcept dat tot stand komt in permanente wisselwerking met de gebruikers. Zoiets als 2.0 in een organisatorisch/pedagogisch jasje.
De Bibliotheek van de 100 Talenten is gebaseerd op twee specifieke pedagogische inzichten, nl. de benadering zoals die in het Italiaanse Reggio Emilia wordt toegepast in vele kindercentra. Deze benadering spreekt over de 100 Talen van kinderen. Naast de spreektaal kunnen kinderen zich uiten met klanken, beweging, kleuren, schilderen, bouwen, boetseren en zoveel meer. Vanuit deze uitgangspunten werken pedagogen en kunstenaars in Reggio Emilia al tientallen jaren samen met jonge kinderen. Samen onderzoeken, ideeën, gedachten, hypotheses en herinneringen uitwisselen biedt ook voor de groei van een jeugdbibliotheek heel veel positieve mogelijkheden.

De andere pijler is de theorie van Howard Gardner die negen verschillende ‘intelligenties’ van kinderen onderscheidt.

Een kind kan intelligent zijn op een taalgerichte/ linguistische manier maar ook juist op een visuele of mathematische manier; een muzikale manier, een lichamelijke manier. De bibliotheek is bij uitstek een linguistische instelling en is daardoor voor kinderen met een andersoortige intelligentie minder aantrekkelijk.

De bibliotheek van de 100 Talenten zoekt naar mogelijkheden om alle kinderen iets te bieden en alle kinderen de kans te geven hun talenten te delen met anderen.

Een allesbehalve makkelijk proces en de bibliotheken en jeugdteams die hier mee aan de slag gaan verdienen alle respect, want zij zijn een voorhoede van de bibliotheek nieuwe stijl zoals we die over tien jaar moeten hebben. De bibliotheek waar mensen en hun behoeften en talenten centraal staan.